Σαν Σήμερα 8 Οκτωβρίου


451: Ξεκινά στη Χαλκηδόνα, μία πόλη της Βιθυνίας, στη Μικρά Ασία, η 4η Οικουμενική Σύνοδος, η οποία αναγνωρίζεται τόσο από την Ορθόδοξη όσο και από την Καθολική Εκκλησία. Η Σύνοδος θα κατατάξει στις αιρέσεις το Μονοφυσιτισμό και με το Διάταγμα της Χαλκηδόνας θα αναγνωριστεί πλήρως η διττή φύση του Θεανθρώπου Ιησού Χριστού.


1600: Το Σαν Μαρίνο υιοθετεί το πρώτο του γραπτό Σύνταγμα.


1827: Ναυμαχία του Ναυαρίνου (π. ημ., στις 20 Οκτωβρίου με το ν. ημ.). Έξω από το Ναυαρίνο οι στόλοι των Μεγάλων Δυνάμεων (Αγγλίας, Γαλλίας, Ρωσίας), με ναυάρχους τους Κόδριγκτον, Δεριγνί και Χέιδεν, καταναυμαχούν τον τουρκοαιγυπτιακό στόλο του Ιμπραήμ. Οι απώλειές του είναι 60 πλοία και 6.000 άνδρες, ενώ των συμμάχων 650 νεκροί, χωρίς να βυθιστεί σκάφος. Είναι η τελευταία ναυμαχία που διεξάγεται αποκλειστικά με ιστιοφόρα.


1838: Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης εκφωνεί στην Πνύκα την περίφημη ομιλία του «Παραινέσεις προς τη νέα γενιά».


1871: Ξεσπούν οι μεγάλες πυρκαγιές σε Σικάγο και Πέστιγκο του Ουισκόνσιν των ΗΠΑ.


1906: Ο γερμανός Καρλ Νέσλερ λανσάρει την πρώτη λακ για στερέωση μαλλιών περμανάντ στο Λονδίνο.


1912: Ο ελληνικός στόλος, υπό το ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη, καταλαμβάνει τη Λήμνο και κηρύσσει τον αποκλεισμό του νησιού. Έτσι εξασφαλίζεται ο σπουδαιότατος λιμένας του Μούδρου, ο οποίος θα χρησιμοποιηθεί ως ναυτική βάση σ' όλη τη διάρκεια του πολέμου.





Το θωρηκτό «Αβέρωφ» στη Λήμνο

1912: Την ίδια μέρα το Μαυροβούνιο κηρύσσει τον πόλεμο κατά της Τουρκίας.

1929: Εκλέγεται Οικουμενικός Πατριάρχης ο μητροπολίτης Δέρκων και παίρνει το όνομα Φώτιος Β'.


1929: Τα Κομμουνιστικά Κόμματα της Αυστρίας, της Γερμανίας, της Ιταλίας, της Τσεχοσλοβακίας και της Γιουγκοσλαβίας συνέρχονται σε κοινή σύσκεψη στη Βιέννη με βασικό θέμα την αντιμετώπιση του φασιστικού κινδύνου.


1933: Αστυνομικά όργανα κάνουν επιδρομή στα γραφεία του Ριζοσπάστη και συλλαμβάνουν τους συντάχτες του Στρίγκο, Κορνάρο, Σιδερή και Πασχάλη, τους οποίους παραπέμπουν στον ανακριτή με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας.


1951: Ο Εθνάρχης της Κύπρου Μακάριος προσφεύγει στον ΟΗΕ, ζητώντας να αναγνωριστεί το δικαίωμα στους Κυπρίους να ενωθούν με την Ελλάδα.


1951: Τα στελέχη του ΚΚΕ Α. Αμπατιέλος, Μ. Γλέζος και Μ. Τσιμπουκίδης ξεκινούν απεργία πείνας για την αποφυλάκισή τους. Σε απεργία πείνας κατεβαίνουν και οι κρατούμενοι των φυλακών Αβέρωφ.


1955: Καθελκύεται στις ΗΠΑ το ισχυρότερο αεροπλανοφόρο στον κόσμο, το Σαρατόγκα.


1958: Ο σουηδός δρ. Εικ Σένινγκ εμφυτεύει στον ασθενή Άρνε Λάρσον τον πρώτο εσωτερικό βηματοδότη, ο οποίος είχε εφευρεθεί στις αρχές του ίδιου χρόνου από τον επίσης Σουηδό, Ρούνε Έλμκβιστ.


1965: Η ΔΟΕ ανακοινώνει ότι η Γερμανία θα αγωνιστεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικού με δύο ομάδες, τη Δυτική (DDR) και την Ανατολική (GDR).


1967: Βολιβιανοί στρατιώτες, με την υποστήριξη της CIA, εντόπισαν μετά από πληροφορίες χωρικών, τον Τσε Γκεβάρα στην τοποθεσία Κεμπράδα Ντελ Ιούρο. Δόθηκε σκληρή μάχη. Οι περισσότεροι από τους 17 συντρόφους του Τσε σκοτώθηκαν, μεταξύ των νεκρών ήταν και οι σωματοφύλακές του, Αντόνιο και Πάντσο. Oι υπόλοιποι, κατάφεραν να διαφύγουν. Ο Τσε τραυματίστηκε από πυρά στο πόδι και συνελήφθη.




Θεωρείται η «τελευταία φωτογραφία» του Τσε πριν την σύλληψη και δολοφονία του. Βολιβία 1967.

1973: Ορκίζεται η κυβέρνηση Σπύρου Μαρκεζίνη, ο οποίος διορίζεται πρωθυπουργός από το δικτάτορα Γιώργο Παπαδόπουλο, σε μια προσπάθεια να αποφορτίσει τη λαϊκή δυσαρέσκεια προχωρώντας σε έναν δήθεν εκδημοκρατισμό. Σαράντα μέρες αργότερα θα «καταρρεύσει» στην εξέγερση του Πολυτεχνείου.

1979: Αεροσκάφος της ελβετικής εταιρείας Swissair συντρίβεται στο Ελληνικό, με 14 νεκρούς επί συνόλου 142 επιβατών. Σώζεται το δωδεκαμελές πλήρωμα.


1980: Ο Μπομπ Μάρλεϊ καταρρέει στη σκηνή και μεταφέρεται σε νοσοκομείο, όπου διαπιστώνεται ότι πάσχει από όγκο στον εγκέφαλο. Ο άνθρωπος που έκανε γνωστή τη ρέγγε μουσική σ’ όλο τον κόσμο, θα πεθάνει επτά μήνες αργότερα.


1982: Το κομμουνιστικό καθεστώς της Πολωνίας απαγορεύει όλα τα εργατικά συνδικάτα, ανάμεσά τους και την «Αλληλεγγύη», η οποία ιδρύθηκε το 1980 από τον Λεχ Βαλέσα.


1987: Θεμελιώνεται επίσημα το Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο. Θα παραδοθεί σε 34 μήνες.


1991: Η Κροατία και η Σλοβενία ψηφίζουν τη διακοπή των συνταγματικών τους σχέσεων με τη Γιουγκοσλαβία.


1994: Ολοκληρώνεται στην Αθήνα το Παγκόσμιο πρωτάθλημα πετοσφαίρισης, που διοργανώθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα.


1996: Ο Απόστολος Κακλαμάνης εκλέγεται πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων.


1996: Ο Πρόεδρος της Παλαιστίνης, Γιάσερ Αραφάτ, κάνει την πρώτη δημόσια επίσκεψη στο Ισραήλ, με σκοπό να έρθει σε διαβουλεύσεις με τον Πρόεδρο της χώρας, Έζερ Βάισμαν.


1998: Το Νόμπελ Λογοτεχνίας απονέμεται στον Ζοζέ Σαραμάγκου. Είναι η πρώτη φορά, από το 1901 που πρωτοξεκίνησε ο θεσμός των Νόμπελ, που δίνεται σε συγγραφέα από την Πορτογαλία, ενώ είναι ο τέταρτος κατά σειρά Ευρωπαίος που βραβεύεται με το Νόμπελ Λογοτεχνίας. Το όνομα, πάντως, του Ζοζέ Σαραμάγκο ήταν επί πολλά χρόνια μεταξύ των υποψηφίων για το βραβείο. Σύμφωνα με τη Σουηδική Ακαδημία: “Το βραβείο απονέμεται στον Ζοζέ Σαραμάγκο, ο οποίος με φανταστικές αλληγορίες, με συναίσθημα και ειρωνεία, κάνει πάντα κατανοητό το μέρος της πραγματικότητας που μας διαφεύγει”.


2000: Ο Μίκαελ Σουμάχερ νικά στο Γκραν Πρι της Φόρμουλα 1 στη Σουζούκα και χαρίζει στη Φεράρι τον πρώτο της τίτλο στο πρωτάθλημα οδηγών από το 1979.


2001: Αεροπορική τραγωδία με 118 νεκρούς συγκλονίζει την Ιταλία, μετά τη σύγκρουση αεροσκάφους ΜD-87 των αερογραμμών της SAS με μικρό Τσέσνα και την πτώση του πρώτου πάνω στην αποθήκη αποσκευών, στο αεροδρόμιο Λινάτε, στο Μιλάνο.


2004: Η Βιρμανία γίνεται ξανά μέλος του ASEAN (Ένωση των Χωρών της Νοτιοανατολικής Ασίας) με το όνομα Μιανμάρ.


2005: Ισχυρότατος σεισμός 7,6 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ συγκλονίζει το βόρειο Πακιστάν, με 70.000 περίπου νεκρούς.


2015: Η FIFA απαγορεύει κάθε ποδοσφαιρική δραστηριότητα για 90 ημέρες στους Σεπ Μπλάτερ, Μισέλ Πλατινί και Ζερόμ Βάλκε εν μέσω καταγγελιών για διαφθορά


Γεννήσεις


1884 - Βάλτερ φον Ράιχεναου, Γερμανός στρατιωτικός


1892 - Μαρίνα Τσβετάγεβα, Ρωσίδα ποιήτρια


1895 - Αχμέτ Ζόγου, βασιλιάς της Αλβανίας


1895 - Χουάν Περόν, Αργεντινός στρατιωτικός και πολιτικός τρεις φορές Πρόεδρος της χώρας του. (Θαν. 1/7/1974)


1908 - Γεννήθηκε ο ιστορικός ηγέτης του ΑΚΕΛ (από το 1949 έως το 1986) Εζεκίας Παπαϊωάννου (Θαν. 10/4/1988)


1919 - Κιίτσι Μιγιαζάουα, Ιάπωνας πολιτικός


1927 - Κώστας Ταχτσής, Έλληνας συγγραφέας (Θαν. 25/8/1988)


1930 - Πέπερ Άνταμς, Αμερικανός σαξοφωνίστας


1930- Γεννιέται ο Ιάπωνας συνθέτης Τόρου Τοκεμίτσου.


1939 - Ελβίρα Οζόλινα, Ρωσίδα ακοντίστρια


1942 - Νγκουγιέν Μιν Τριετ, Βιετναμέζος πολιτικός


1948 - Κλοντ Ζαντ, Γαλλίδα ηθοποιός


1948 - Μπάλντουιν Σπένσερ, πρωθυπουργός των Αντίγκουα και Μπαρμπούντα


1949 - Σιγκούρνι Γουίβερ, Αμερικανίδα ηθοποιός


1952 - Τάκης Κορωναίος, Έλληνας καλαθοσφαιριστής και προπονητής


1968 - Ζβόνιμιρ Μπόμπαν, Κροάτης ποδοσφαιριστής


1969 - Τζούλια Ανν, Αμερικανίδα πορνογραφική ηθοποιός


1970 - Ματ Ντέιμον, Αμερικανός ηθοποιός, σεναριογράφος και παραγωγός


1974 - Κόζι Μουροφούσι, Ιάπωνας σφυροβόλος


1979 - Κριστάννα Λόκεν, Αμερικανίδα ηθοποιός


1980 - Μιζ, Αμερικανός παλαιστής


1983 - Άννα Πολλάτου, Ελληνίδα αθλήτρια


Θάνατοι


705 - Αμπντ αλ-Μαλίκ ιμπν Μαρουάν, Άραβας χαλίφης


1207 - Καλογιάν, τσάρος της Βουλγαρίας

1286 - Ιωάννης Α', δούκας της Βρετάνης


1580 - Ιερώνυμος Βολφ, Γερμανός oυμανιστής και φιλόλογος, ο πρώτος που χρησιμοποίησε τη λέξη Βυζάντιο για να χαρακτηρίσει το Ανατολικό Ρωμαϊκό Κράτος. Θεωρείται ο θεμελιωτής των Βυζαντινών Σπουδών. (Γεν. 13/8/1516)


1754 - Χένρυ Φήλντινγκ, Άγγλος συγγραφέας


1772 - Ζαν-Ζοζέφ ντε Μοντονβίλ, Γάλλος συνθέτης


1834 - Φρανσουά Αντριέν Μπουαλντιέ, Γάλλος συνθέτης


1869 - Φράνκλιν Πιρς, 14ος πρόεδρος των Η.Π.Α.


1918 - Μιχαήλ Αλεξέγιεβ, Ρώσος στρατηγός


1942 - Νγκουγιέν Μιν Τριετ, Βιετναμέζος πολιτικός


1967 - Κλέμεντ Άττλη, Άγγλος πολιτικός


1973 - Γκαμπριέλ Μαρσέλ, Γάλλος φιλόσοφος


1977 - Γιώργος Παπασιδέρης, Έλληνας τραγουδιστής


1979 - Αναστάσιος Ορλάνδος, Έλληνας αρχιτέκτονας


1979 - Βάσος Φαληρέας, Έλληνας γλύπτης


1982 - Φίλιπ Νόελ-Μπέικερ, Άγγλος πολιτικός και ειρηνιστής


1987 - Κωνσταντίνος Τσάτσος, Έλληνας νομικός και πολιτικός, τέως Πρόεδρος της Δημοκρατίας. (Γεν. 1/7/1899)


1992 - Βίλλυ Μπραντ, καγκελάριος της Γερμανίας κατά το διάστημα 1969 - 1974 και «αρχιτέκτονας» της πολιτικής της ύφεσης (Ostpolitik) -το άνοιγμα δηλαδή της Δύσης στην τότε κομμουνιστική Ανατολή- κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου. Βραβεύτηκε με Νόμπελ Ειρήνης το 1971. (Γεν. 18/12/1913)


1992 - Χρήστος Χαιρόπουλος, Έλληνας δημοσιογράφος, συνθέτης και συγγραφέας


1996 - Αριστοτέλης Νικολαΐδης, Έλληνας συγγραφέας


1997 - Μπέρτραντ Γκόλντμπεργκ, Αμερικανός αρχιτέκτονας


2002 - Λυσίμαχος Σαραφιανός, Έλληνας ιατρός και πολιτικός


2004 - Ζακ Ντεριντά, Γάλλος φιλόσοφος


2007 - Κωνσταντίνος Ανδρέου, Έλληνας ζωγράφος και γλύπτης


2008 - Μαρσέλ Σεβαλιέ, Γάλλος δήμιος


2016 - Στυλιανός Παττακός, Έλληνας στρατιωτικός


2017 - Λούλα Αναγνωστάκη, Ελληνίδα θεατρική συγγραφέας

Λούλα Αναγνωστάκη - Αποσπάσματα